logo

 

 

 

> خانه موزه > معرفی اثر

اثر هفته:


امرهم شوري بينهم

محمد حسين عماد الكتاب

1288 هجری شمسی

رنگ و روغن روي چوب

موزه مجلس شوراي اسلامي

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

از مهمترين آثار موزه مجلس، تابلو خوشنويسي تاريخي «امرهم شوري بينهم» اثر محمد حسين عمادُالکُتّاب از بزرگان خوشنويسي ايران است كه متن كتيبه آن بخشي از آيه 38 سوره شورا از قرآن كريم را شامل مي شود:


«وَالَّذِينَ اسْتَجَابُوا لِرَبِّهِمْ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَمْرُهُمْ شُورَىٰ بَيْنَهُمْ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ»
ترجمه: «و آنان که امر خدایشان را اجابت کردند و نماز به پا داشتند و کارشان را به مشورت یکدیگر انجام می‌دهند و از آنچه روزی آنها کردیم (به فقیران) انفاق می‌کنند».


اين اثر به سبب مناسبت مفهوم آن با موضوع مجلس و اشاره به سنت تاريخي و اسلامي امر مشورت، در تاريخ 1327 ه.ق (1288 ه.ش) به هنگام تشکیل مجلس دوم شوراي ملي و براي نصب در جايگاه هيأت رييسه تهيه شده است كه در حال حاضر نيز در موزه مجلس، در همان فضا در معرض نمايش قرار دارد. خوشنويسي اين اثر به شيوه نستعليق جلی با رنگ مشكي بر زمينه اي سبز رنگ انجام گرفته و تزيينات قاب چوبي آن (كه در سال هاي بعد بدان افزوده شده) نيز به شيوه اي فاخر و با نقوش اسليمي و گل هاي ختايي رنگارنگ نقاشي شده است.


میرزا محمدحسین سیفی قزوینی (1240-1315 ه.ش) ملقب به عمادُالکُتّاب، پیرو و گسترش دهندهٔ سبک و شیوهٔ خاص میرزای کلهر است كه بدون آنکه مستقیم شاگرد وي باشد از روی کتاب‌های چاپی او به تمرین خوشنويسي پرداخت. عمادالکتاب كه به نقاشي آبرنگ نيز پرداخته است علاوه بر نستعلیق در ابعاد بزرگ و کوچک (جلی و خفی)، خط نسخ و شکسته نستعلیق را نيز خوش می‌نوشته‌، اوهمچنين مروج کتابچه‌های «رسم المشق» است. عماد الكتاب در سال 1334 ه. ق وارد كميته مجازات شد و ماموريت تحرير بيانيه هاي اين كميته را داشت. و چون اعضاي اين گروه دستگير و زنداني شدند، وي نيز به مدت 5 سال در زندان به سربرد و پس از آن نيز در قم تحت نظر بود تا آن که در دوره سلطنت رضاشاه پهلوی آزاد و در دفتر مخصوص دربار مأمور تحریرات گردید.
بد نيست بدانيم كه علي حاتمي فيلمساز برجسته ايراني در سریال فاخر تلویزیونی هزاردستان (و بعدها نسخه اي سينمايي با نام کمیته مجازات) شخصیت «رضا تفنگچی» را با الهام و تركيبي از شخصیت عمادالکتاب و کریم دواتگر در روایت و برداشتي آزاد از وقایع مربوط به کمیته مجازات ساخته و پرداخته است.


عمادالکتاب در سن 75 سالگی در سال 1315 ه‍.ش در تهران درگذشت. و در امامزاده عبدالله شهر ري دفن شد.

 

میثم رضایی مهوار- کارشناس موزه داری